Allereerst is er natuurlijk studie mogelijk aan de hand van beschikbare publicaties. De vele boeken die er door de jaren heen over Jheronimus Bosch en zijn werk zijn uitgegeven, leveren ons veel informatie over de meester en zijn schilderijen.

Om inzicht in zijn manier van werken te krijgen is het belangrijk om zoveel mogelijk ‘in de huid van Bosch te kruipen’. Wetenschappelijke werken en zelfs enkele romans geven een goed beeld van de tijd en wereld waarin Jheronimus leefde en werkte. Als telg van een bekende schildersfamilie maakte hij deel uit van een familie-atelier, zeker aanvankelijk. Daarnaast is bekend dat hij ook leerlingen heeft opgeleid die natuurlijk bij verschillende werken een helpende hand hebben geboden. Hij werkte dus niet alleen. Dat was heel gebruikelijk in die tijd.

Maar studie en onderzoek beperken zich natuurlijk niet alleen tot de ambachtsman Bosch. Gebruikte materialen en technieken zijn tegenwoordig, beter nog dan zijn atelierpraktijken, te bestuderen. Daarvoor heeft men nu de meest geavanceerde middelen. Te beginnen bij dendrochronologisch onderzoek van de dragers, de panelen waarop hij werkte, tot röntgenopnamen en infraroodreflectografie voor de verflagen en onderliggende tekeningen. Bij onze studie laten we ons graag door bereidwillige deskundigen voorlichten om een zo goed mogelijk resultaat te bereiken.

Zo hebben we bijvoorbeeld een waardevol advies gekregen van Dr. Georg Kremer over de mogelijk door Jheronimus Bosch gebruikte pigmenten . Aan de hand van de eerste studiepaneeltjes en de in het Prado gemaakte aantekeningen hebben we gezamenlijk een keuze gemaakt uit de hedendaags nog voorhanden zijnde historische pigmenten.

uit beschikbare historische pigmenten wordt een verantwoorde keuze gemaakt

Met deze pigmenten wordt vervolgens weer een representatief studiepaneel geschilderd. De bij de eerste studies in een logboek gemaakte aantekeningen worden hierbij geraadpleegd om de eerste ervaringen waar nodig weer te gebruiken of juist achterwege te laten. Zo komen we niet alleen stap voor stap dichter bij de door Bosch gebruikte materialen maar ook de gehanteerde technieken. Bovendien zijn deze studies ook belangrijk om een vaardigheid te ontwikkelen die nodig is om de uiteindelijke reconstructie te kunnen schilderen.

Het onderzoek zal verder bestaan uit het maken van testpaneeltjes, waarbij de relatie tussen verschillende pigmenten en verschillende bindmiddelen wordt onderzocht, en het effect hiervan op het eindresultaat.

De eerste voorbereidingen zijn begonnen in 2008 en de studies lopen door tot 2015, tot kort voor de voltooiing van de uiteindelijke reconstructie. Zelfs dan zullen we niet 100% kunnen aantonen hoe Jheronimus Bosch heeft gewerkt. Maar op deze manier komen we zeker wel zo kort mogelijk in de buurt. Gaandeweg kunnen we steeds meer mogelijkheden uitsluiten, waardoor we een respectabel percentage kunnen bereiken. Mogelijk kan dit dan in de toekomst, met nog te ontwikkelen technieken, bijdragen aan het ultieme resultaat.